<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<!DOCTYPE root>
<article xmlns:mml="http://www.w3.org/1998/Math/MathML" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xmlns:ali="http://www.niso.org/schemas/ali/1.0/" article-type="research-article" dtd-version="1.2" xml:lang="en"><front><journal-meta><journal-id journal-id-type="publisher-id">Russian Journal of Inorganic Chemistry</journal-id><journal-title-group><journal-title xml:lang="en">Russian Journal of Inorganic Chemistry</journal-title><trans-title-group xml:lang="ru"><trans-title>Журнал неорганической химии</trans-title></trans-title-group></journal-title-group><issn publication-format="print">0044-457X</issn><issn publication-format="electronic">3034-560X</issn><publisher><publisher-name xml:lang="en">The Russian Academy of Sciences</publisher-name></publisher></journal-meta><article-meta><article-id pub-id-type="publisher-id">666601</article-id><article-id pub-id-type="doi">10.31857/S0044457X24030096</article-id><article-id pub-id-type="edn">YDZPDI</article-id><article-categories><subj-group subj-group-type="toc-heading" xml:lang="en"><subject>STRUCTURE, MAGNETIC AND OPTICAL PROPERTIES OF MATERIALS</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="toc-heading" xml:lang="ru"><subject>СТРУКТУРА, МАГНИТНЫЕ И ОПТИЧЕСКИЕ СВОЙСТВА МАТЕРИАЛОВ</subject></subj-group><subj-group subj-group-type="article-type"><subject>Research Article</subject></subj-group></article-categories><title-group><article-title xml:lang="en">Study of the Structure and Properties of Magnetic Nanopowders of Magnetite-Maggemite Series Solid Solutions by SAPNS</article-title><trans-title-group xml:lang="ru"><trans-title>Исследование структуры и свойств магнитных нанопорошков твердых растворов магнетит-маггемитового ряда методом МУРПН</trans-title></trans-title-group></title-group><contrib-group><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Shilova</surname><given-names>O. A.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Шилова</surname><given-names>О. А.</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>olgashilova@bk.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Kovalenko</surname><given-names>A. S.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Коваленко</surname><given-names>А. С.</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>olgashilova@bk.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Nikolaev</surname><given-names>A. M.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Николаев</surname><given-names>А. М.</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>olgashilova@bk.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Khamova</surname><given-names>T. V.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Хамова</surname><given-names>Т. В.</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>olgashilova@bk.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Kruchinina</surname><given-names>I. Yu.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Кручинина</surname><given-names>И. Ю.</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>olgashilova@bk.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/></contrib><contrib contrib-type="author"><name-alternatives><name xml:lang="en"><surname>Kopitsa</surname><given-names>G. P.</given-names></name><name xml:lang="ru"><surname>Копица</surname><given-names>Г. П.</given-names></name></name-alternatives><address><country country="RU">Russian Federation</country></address><email>olgashilova@bk.ru</email><xref ref-type="aff" rid="aff1"/><xref ref-type="aff" rid="aff2"/></contrib></contrib-group><aff-alternatives id="aff1"><aff><institution xml:lang="en">Institute of Silicate Chemistry of Russian Academy of Sciences</institution></aff><aff><institution xml:lang="ru">Институт химии силикатов им. И.В. Гребенщикова РАН</institution></aff></aff-alternatives><aff-alternatives id="aff2"><aff><institution xml:lang="en">Petersburg Nuclear Physics Institute named by B.P. Konstantinov of the Kurchatov Institute</institution></aff><aff><institution xml:lang="ru">Петербургский институт ядерной физики им. Б.П. Константинова НИЦ "Курчатовский институт"</institution></aff></aff-alternatives><pub-date date-type="pub" iso-8601-date="2024-03-15" publication-format="electronic"><day>15</day><month>03</month><year>2024</year></pub-date><volume>69</volume><issue>3</issue><fpage>350</fpage><lpage>363</lpage><history><date date-type="received" iso-8601-date="2025-02-26"><day>26</day><month>02</month><year>2025</year></date></history><permissions><copyright-statement xml:lang="en">Copyright ©; 2024, Russian Academy of Sciences</copyright-statement><copyright-statement xml:lang="ru">Copyright ©; 2024, Российская академия наук</copyright-statement><copyright-year>2024</copyright-year><copyright-holder xml:lang="en">Russian Academy of Sciences</copyright-holder><copyright-holder xml:lang="ru">Российская академия наук</copyright-holder></permissions><self-uri xlink:href="https://transsyst.ru/0044-457X/article/view/666601">https://transsyst.ru/0044-457X/article/view/666601</self-uri><abstract xml:lang="en"><p>Nanopowders of the magnetite-maggemite series were synthesized by both aqueous precipitation and using sol-gel technology. A comprehensive comparative study of the structure of the synthesized powders was carried out using the methods of X-ray phase analysis (XPA), scanning electron microscopy (SEM), low-temperature nitrogen adsorption and small-angle polarized neutron scattering (SAPNS). It has been established that the synthesized iron oxide nanopowders are porous systems that, depending on the synthesis method, have a one-level or two-level (for powders obtained by aqueous synthesis) and three-level (for powders obtained by the sol-gel method) hierarchical structure organization with different characteristic scales and types of aggregation for each from structural levels, and the characteristic size for the larger level in both cases exceeds 45 nm. It was revealed that the magnetic structure of the obtained iron oxide powders, regardless of the synthesis method, consists of superparamagnetic particles with a characteristic magnetic radius <italic>R</italic><sub>М</sub> ≈ 4 nm and magnetic-nuclear cross-correlations <italic>R</italic><sub>MN</sub> ≈ 3 nm for powders obtained by the sol-gel method; and with <italic>R</italic><sub>M</sub> ≈ 5–11 nm and <italic>R</italic><sub>MN</sub> ≈ 4–8 nm for powders obtained by aqueous synthesis, depending on the production conditions.</p></abstract><trans-abstract xml:lang="ru"><p>Осаждением из водных растворов и золь-гель методом синтезированы нанопорошки магнетит-маггемитового ряда и выполнено сравнительное комплексное исследование их структуры методами рентгенофазового анализа, растровой электронной микроскопии, низкотемпературной адсорбции азота и малоуглового рассеяния поляризованных нейтронов. Установлено, что полученные нанопорошки оксидов железа являются пористыми системами, обладающими в зависимости от метода синтеза одноуровневой, двухуровневой (для порошков, полученных водным синтезом) или трехуровневой (для порошков, полученных золь-гель методом) иерархической организацией структуры с разным масштабом и разным типом агрегации для каждого из структурных уровней, причем характерный размер для большего по размеру уровня в обоих случаях &gt;45 нм. Выявлено, что магнитная структура полученных порошков оксидов железа независимо от метода синтеза состоит из суперпарамагнитных частиц с характерным радиусом магнитных <italic>R</italic><sub>М</sub> ~ 4 нм и магнитно-ядерных кросс-корреляций <italic>R</italic><sub>MN</sub> ~ 3 нм для порошков, полученных золь-гель методом, и <italic>R</italic><sub>M</sub> ~ 5–11 нм, <italic>R</italic><sub>MN</sub> ~ 4–8 нм для порошков, полученных водным синтезом, в зависимости от условий получения.</p></trans-abstract><kwd-group xml:lang="en"><kwd>iron oxides</kwd><kwd>magnetic structure</kwd><kwd>small-angle scattering of polarized neutrons</kwd><kwd>coprecipitation method</kwd><kwd>sol-gel method</kwd></kwd-group><kwd-group xml:lang="ru"><kwd>оксиды железа</kwd><kwd> магнитная структура</kwd><kwd>малоугловое рассеяние поляризованных нейтронов</kwd><kwd>метод осаждения</kwd><kwd>золь-гель метод</kwd></kwd-group><funding-group><award-group><funding-source><institution-wrap><institution xml:lang="ru">Правительство Российской Федерации</institution></institution-wrap><institution-wrap><institution xml:lang="en">Government of the Russian Federation</institution></institution-wrap></funding-source><award-id>1023033000122-7-1.4.3</award-id></award-group></funding-group></article-meta></front><body></body><back><ref-list><ref id="B1"><label>1.</label><mixed-citation>Ferreira M.I., Cova T., Paixão J.A. et al. // Woodhead Publishing Series in Electronic and Optical Materials. Magnetic Nanoparticle-Based Hybrid Materials. Woodhead Publ, 2021. P. 273. https://doi.org/10.1016/B978-0-12-823688-8.00033-8</mixed-citation></ref><ref id="B2"><label>2.</label><mixed-citation>Imran M., Shaik A.H., Ansari A.R. et al. // RSC Adv. 2018. V. 8. № 25. P. 13970. https://doi.org/10.1039/C7RA13467C</mixed-citation></ref><ref id="B3"><label>3.</label><mixed-citation>Rashid H., Mansoor M.A., Haider B. et al. // Sep. Sci. Technol. 2020. V. 55. № 6. P. 1207. https://doi.org/10.1080/01496395.2019.1585876</mixed-citation></ref><ref id="B4"><label>4.</label><mixed-citation>Aphesteguy J.C., Kurlyandskaya G.V., Celis J.P. et al. // Mater. Chem. Phys. 2015. V. 161. Р. 243. https://doi.org/10.1016/j.matchemphys.2015.05.044</mixed-citation></ref><ref id="B5"><label>5.</label><mixed-citation>Nazari M., Ghasemi N., Maddah H. et al. // J. Nanostruct. Chem. 2014. V. 4. № 2. P. 99. https://doi.org/10.1007/s40097-014-0099-9</mixed-citation></ref><ref id="B6"><label>6.</label><mixed-citation>Ramos Guivar J.A., Martínez A.I., Anaya A.O. et al. // Adv. Nanopart. 2014. V. 3. № 3. P. 114. https://doi.org/10.4236/anp.2014.33016</mixed-citation></ref><ref id="B7"><label>7.</label><mixed-citation>Fedorenko N.Yu., Abiev R.Sh., Kudryashova Yu.S. et al. // Ceram. Int. 2022. V. 48. № 9. P. 13006. https://doi.org/10.1016/j.ceramint.2022.01.174</mixed-citation></ref><ref id="B8"><label>8.</label><mixed-citation>Шилова О.А., Николаев А.М., Коваленко А.С. и др. // Журн. неорган. химии. 2020. Т. 65. № 3. С. 398.</mixed-citation></ref><ref id="B9"><label>9.</label><mixed-citation>Коваленко А.С., Шилова О.А., Николаев А.М. и др. // Коллоид. журнал. 2023. Т. 85. № 3. С. 319.</mixed-citation></ref><ref id="B10"><label>10.</label><mixed-citation>Gopinath S., Philip J. // Mater. Chem. Phys. 2014. V. 145. № 1–2. P. 213. https://doi.org/10.1016/j.matchemphys.2014.02.005</mixed-citation></ref><ref id="B11"><label>11.</label><mixed-citation>Zienkiewicz-Strzałka M., Skibińska M., Pikus S. // Nucl. Instrum. Methods., Sect. B. 2017. V. 411. P. 72. https://doi.org/10.1016/j.nimb.2017.03.028</mixed-citation></ref><ref id="B12"><label>12.</label><mixed-citation>Nirschl H., Guo X. // Chem. Eng. Res. Des. 2018. V. 136. P. 431. https://doi.org/10.1016/j.cherd.2018.06.012</mixed-citation></ref><ref id="B13"><label>13.</label><mixed-citation>Shilova O.A., Nikolaev A.M., Kovalenko A.S. et al. // Ceram. Int. 2021. V. 47. № 20. P. 28866. https://doi.org/10.1016/j.ceramint.2021.07.047</mixed-citation></ref><ref id="B14"><label>14.</label><mixed-citation>Khamova T.V., Kopitsa G.P., Nikolaev A.M. et al. // Biointer. Res. Appl. Chem. 2021. V. 11. № 4. P. 12285. https://doi.org/10.33263/BRIAC114.1228512300</mixed-citation></ref><ref id="B15"><label>15.</label><mixed-citation>Danks A.E., Hall S.R., Schnepp Z. // Mater. Horiz. 2016. V. 3. № 2. P. 91. https://doi.org/10.1039/c5mh00260e</mixed-citation></ref><ref id="B16"><label>16.</label><mixed-citation>Okorokov A.I., Runov V.V. // Physica B. 2001. V. 297. № 1–4. P. 239. https://doi.org/10.1016/S0921-4526(00)00843-7</mixed-citation></ref><ref id="B17"><label>17.</label><mixed-citation>Fitzsimmons M.R., Schuller I.K. // J. Magn. Magn. Mater. 2014. V. 350. P. 199. https://doi.org/10.1016/j.jmmm.2013.09.028</mixed-citation></ref><ref id="B18"><label>18.</label><mixed-citation>Muhlbauer S., Honecker D., P´erigo E.A. et al. // Rev. Mod. Phys. 2019. V. 91. № 1. P. 015004. https://doi.org/10.1103/RevModPhys.91.015004</mixed-citation></ref><ref id="B19"><label>19.</label><mixed-citation>Honecker D., Bersweiler M., Erokhin S. et al. // Nanoscale Adv. 2022. V. 4. № 4. P. 1026. https://doi.org/10.1039/D1NA00482D</mixed-citation></ref><ref id="B20"><label>20.</label><mixed-citation>Lee S.H., Lee D.H., Jung H. et al. // Curr. Appl. Phys. 2015. V. 15. № 8. P. 915. https://doi.org/10.1016/j.cap.2015.04.003</mixed-citation></ref><ref id="B21"><label>21.</label><mixed-citation>Bergenti I., Deriu A., Savini L. et al. // J. Magn. Magn. Mater. 2003. V. 262. № 1. P. 60. https://doi.org/10.1016/S0304-8853(03)00019-2</mixed-citation></ref><ref id="B22"><label>22.</label><mixed-citation>Grigoriev S.V., Maleyev S.V., Okorokov A.I. et al. // Europhys. Lett. 2003. V. 63. № 1. Р. 56. https://doi.org/10.1209/epl/i2003-00477-3</mixed-citation></ref><ref id="B23"><label>23.</label><mixed-citation>Khamova T.V., Shilova O.A., Gorshkova Yu.E. et al. // Nanosystems: Phys. Chem. Math. 2022. V. 13. № 4. P. 414. https://doi.org/10.17586/2220-8054-2022-13-4-414-429</mixed-citation></ref><ref id="B24"><label>24.</label><mixed-citation>Рунов В.В., Бугров А.Н., Смыслов Р.Ю. и др. // Журн. неорган. химии. 2021. Т. 66. № 2. С. 229.</mixed-citation></ref><ref id="B25"><label>25.</label><mixed-citation>Fu Z., Xiao Y., Feoktystov A. et al. // Nanoscale. 2016. V. 8. № 43. P. 18541. https://doi.org/10.1039/c6nr06275j</mixed-citation></ref><ref id="B26"><label>26.</label><mixed-citation>Zákutná D., Nižňanský D., Barnsley L.C. et al. // Phys. Rev. X. 2020. V. 10. № 3. P. 031019. https://doi.org/10.1103/PhysRevX.10.031019</mixed-citation></ref><ref id="B27"><label>27.</label><mixed-citation>Köhler T., Feoktystov A., Petracic O. et al. // Nanoscale. 2021. V. 13. № 4. P. 6965. https://doi.org/10.1039/d0nr08615k</mixed-citation></ref><ref id="B28"><label>28.</label><mixed-citation>Chouhan R.S., Horvat M., Ahmed J. et al. // Cancers. 2021. V. 13. № 9. Р. 2213. https://doi.org/10.3390/cancers13092213</mixed-citation></ref><ref id="B29"><label>29.</label><mixed-citation>Tran H.-V., Ngo N.M., Medhi R. et al. // Materials. 2022. V. 15. № 2. P. 503. https://doi.org/10.3390/ma15020503</mixed-citation></ref><ref id="B30"><label>30.</label><mixed-citation>Kovalenko A.S., Nikolaev A.M., Khamova T.V. et al. // Glass Phys. Chem. 2021. V. 47. № 1. Р. 67. https://doi.org/10.1134/S1087659621070063</mixed-citation></ref><ref id="B31"><label>31.</label><mixed-citation>Shilova O.A., Panova G.G., Nikolaev A.M. et al. // Lett. Appl. NanoBioScience. 2021. V. 10. № 2. P. 2215. https://doi.org/10.33263/LIANBS102.22152239</mixed-citation></ref><ref id="B32"><label>32.</label><mixed-citation>Wang Y., Wang S., Xu M. et al. // Environ. Pollut. 2019. V. 249. P. 1011. https://doi.org/10.1016/j.envpol.2019.03.119</mixed-citation></ref><ref id="B33"><label>33.</label><mixed-citation>Serpoush M., Kiyasatfar M., Ojaghi J. // Mater. Today: Proc. 2022. V. 65. Part 6. P. 2915. https://doi.org/10.1016/j.matpr.2022.06.441</mixed-citation></ref><ref id="B34"><label>34.</label><mixed-citation>Turrina Ch., Klassen A., Milani D. et al. // Heliyon. 2023. V. 9. № 6. Р. e16487. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2023.e16487</mixed-citation></ref><ref id="B35"><label>35.</label><mixed-citation>Baabu P.R.S., Kumar H.K., Gumpu M.B. et al. // Materials. 2023. V. 16. № 1. P. 59. https://doi.org/10.3390/ma16010059</mixed-citation></ref><ref id="B36"><label>36.</label><mixed-citation>Ibarra J., Melendres J., Almada M. et al. // Mater. Res. Exp. 2015. V. 2. № 9. Р. 095010. https://doi.org/10.1088/2053-1591/2/9/095010</mixed-citation></ref><ref id="B37"><label>37.</label><mixed-citation>Nasrazadani S., Raman A. // Corros. Sci. 1993. V. 34. № 8. P. 1355. https://doi.org/10.1016/0010-938X(93)90092-U</mixed-citation></ref><ref id="B38"><label>38.</label><mixed-citation>Pecharroman C., Gonzalez-Carreno T., Iglesias J.E. // Phys. Chem. Miner. 1995. V. 22. P. 21. https://doi.org/10.1007/BF00202677</mixed-citation></ref><ref id="B39"><label>39.</label><mixed-citation>Anthony J.W., Bideaux R.A., Bladh K.W. Magnetite. Handbook of mineralogy. Chantilly, VA: Mineralogical Society of America, 2018.</mixed-citation></ref><ref id="B40"><label>40.</label><mixed-citation>Jülich Centre for Neutron Science, QtiKWS 2019. Available online: www.qtisas.com</mixed-citation></ref><ref id="B41"><label>41.</label><mixed-citation>Жерновой А.И., Дьяченко С.В. // Журн. техн. физики. 2015. Т. 85. № 4. С. 118.</mixed-citation></ref><ref id="B42"><label>42.</label><mixed-citation>Schaefer D.W., Justice R.S. // Macromolecules. 2007. V. 40. № 24. P. 8501. https://doi.org/10.1021/ma070356w</mixed-citation></ref><ref id="B43"><label>43.</label><mixed-citation>Баранчиков А.Е., Копица Г.П., Ёров Х.Э. и др. // Журн. неорган. химии. 2021. Т. 66. № 6. С. 774.</mixed-citation></ref><ref id="B44"><label>44.</label><mixed-citation>Koizumi S., Yue Z., Tomita Y. et al. // Eur. Phys. J. E. 2008. V. 26. № 1–2. P. 137. https://doi.org/10.1140/epje/i2007-10259-3</mixed-citation></ref><ref id="B45"><label>45.</label><mixed-citation>Guinier A., Fournet G., Walker C.B., Yudowitch K.L. Small-Angle Scattering of X-rays. New York: Wiley, 1955.</mixed-citation></ref><ref id="B46"><label>46.</label><mixed-citation>Beaucage G., Ulibarri T.A., Black E.P. et al. Hybrid Organic-Inorganic Composites / Eds. By Mark J. et al. ACS Symposium Series; American Chemical Society: Washington, DC, 1995.</mixed-citation></ref><ref id="B47"><label>47.</label><mixed-citation>Štěpánek M., Matějíček P., Procházka K. et al. // Langmuir. 2011. V. 27. № 9. P. 5275. https://doi.org/10.1021/la200442s</mixed-citation></ref><ref id="B48"><label>48.</label><mixed-citation>Bale H.D., Schmidt P.W. // Phys. Rev. Lett. 1984. V. 53. № 6. P. 596. https://doi.org/10.1103/PhysRevLett.53.596</mixed-citation></ref><ref id="B49"><label>49.</label><mixed-citation>Beaucage G. // J. Appl. Crystallogr. 1995. V. 28. № 6. P. 717. https://doi.org/10.1107/S0021889895005292</mixed-citation></ref><ref id="B50"><label>50.</label><mixed-citation>Ivanova L.A., Ustinovich K.B., Khamova T.V. et al. // Materials. 2020. V. 13. № 9. P. 2087. https://doi.org/10.3390/ma13092087</mixed-citation></ref><ref id="B51"><label>51.</label><mixed-citation>Larsson P.T., Stevanic-Srndovic J., Roth S.V. et al. // Cellulose. 2022. V. 29. № 1. P. 117. https://doi.org/10.1007/s10570-021-04291-x</mixed-citation></ref><ref id="B52"><label>52.</label><mixed-citation>Guild J.D., Knox S.T., Burholt S.B. et al. // Macromolecules. 2023. V. 56. № 16. P. 6426. https://doi.org/10.1021/acs.macromol.3c00585</mixed-citation></ref><ref id="B53"><label>53.</label><mixed-citation>Porod G. // Kolloid-Zeitschrift. 1952. V. 125. № 1. P. 51. https://doi.org/10.1007/BF01519615</mixed-citation></ref><ref id="B54"><label>54.</label><mixed-citation>Hammouda B. // J. Appl. Crystallogr. 2010. V. 43. № 4. P. 716. https://doi.org/10.1107/S0021889810015773</mixed-citation></ref><ref id="B55"><label>55.</label><mixed-citation>Schmidt P.W., Avnir D., Levy D. et al. // J. Chem. Phys. 1991. V. 94. № 2. P. 1474. https://doi.org/10.1063/1.460006</mixed-citation></ref></ref-list></back></article>
